Дар Хуҷанд дарахте ҳаст, ки Темурмалик киштиашро баста буд

0
1 111 просмотров

Одатан бостоншиносон дар кадом аср то куҷо доман паҳн кардани шаҳрҳоро аз руи ҷойгиршавии қабристонҳояш муайян мекунанд. Дар шаҳрҳои тоҷикнишин низ қабристонҳо аксаран дар канори шаҳр воқеъ мешуданд.

Derevo-Temurmalik-01_новый размер

Агар ба назар  гирем, ки маҳаллаи Таги Тути Калон се қабристони қадима дошт, хулосаи баҳснопазир аст, ки то қарни XVIII сарҳади ҷанубу шарқии шаҳр маҳз аз ҳамин ҷо мегузашт. Худи маҳаллаи Таги Тути Калон, аз қадим дар лаби чӯи Мазор, дар чорроҳаи серравуо қарор гирифта, Панҷшанберо бо  дарвозаи Чуянчи ва деҳоти самти ҷанубии шаҳр-Боғи Заргар, Ҷӯйи Мазор, ва Ғозиён мепайваст.

Derevo-Temurmalik-02_новый размер

Соли 1931 дар маҳаллаи  Таги Тути Калон  тақрибан 705 нафар аҳоли мезист, ҳоло бошад дар ин маҳалла истиқоматкунандагон хело зиёданд.

Derevo-Temurmalik-03_новый размер

Шумо шояд фикр намоед, ки чаро ин маҳаларор Таги тути калон ном гузоштаанд. Оё ин дарахт чи таърих дорад ва он чи гуна пайдо шудааст? Дар ин бора мо ба маҳаллаи Таги тути калон  роҳ пеш гирифта бо пирону калонсолоне, ки солҳои зиёд дар ин маҳалла истиқомат кардаистодаанд ҳамсӯҳбат шудем.

Derevo-Temurmalik-04_новый размер

Холаи Файзинисо 53 сол аст, ки дар маҳаллаи Таги Тути Калон истиқомат мекунад.

Акси кахрамон

Ӯ мегуяд: Аз соле 1963 инҷониб ман дар ин маҳалла зиндаги кардаистодаам, ва дар хотир дорам, ки аз ҳамон солҳо боз ин дарахт чунин бузург буд ва ҳеҷ тағйир наёфтааст.

Derevo-Temurmalik-06_новый размер

Чуноне, ки мебинед аз бузургии  дарахт  шохҳояш дарида истодаанд,  ва ба хотири нобуд нагардидани он чанд сол қабл шавҳарам шохҳои  онро симпеч намуданд, то ки дарахт аз байн наравад. Ҳоло бошад ба ин симҳо бовари нест, зеро ки куҳна шудаанд ва канда шудани он аз эҳтимол дур нест.

Derevo-Temurmalik-07_новый размер

Дарахти тути калон таърихи беш аз 1300 сола дорад вале дар бораи пайдоиши он ягон ақидаи дақиқ мавҷуд нест.  Ба гуфти сокинони маҳаллаи мазкур дар бораи пайдоиши дарахти Тути Калон якчанд ривоятҳое ҳастанд, ки калонсолони ин маҳалла  мегӯянд. Ривояте аст, ки замоне пайғамбарамон ба ин ҷо омада ассояшонро гузоштаанд ва пайдоиши ин дарахт аз ҳамон замон аст, боз ривояте аст, ки дар замони пеш ин дарахт хурд буд ва оби дарё то ба назди тут меомад ва Темурмалик қаиқи худ,яъне киштии хадро дар танаи ҳамин тут бастааст.

Derevo-Temurmalik-08_новый размер

Ин дарахт чи сирре дорад мегӯянд сокинони маҳалла,  зеро чанд сол пеш як истиқоматкунандаи маҳалла барои кирмакҳои худ  баргҳои ҳамин дарахтро гирифта ба кирмакҳояш додааст, ва пас аз як руз ҳамаи кирмакҳо нобуд гардидаанд. Чунин ҳодисаҳо ба мисли ин пеш ҳам шуда буд, аз ҳамин сабаб ҳоло касе шохҳояш ва ё баргҳои онро намебурад ва ё нимегирад, зеро ки сокинон низ аз буридани шохҳои ин дарахт дар ҳаросанд.

Derevo-Temurmalik-09_новый размер

Сол аз сол ин дарахт бузргтар шуда истодааст,  чанд шохҳои он ба ҳавлии назди тут буда хам гашта, девори хонаро вайрон кардааст, аммо дар ҳоле, ки мо аз он ҳавли дидан намудем касе дар он ҷо истиқомат намекард.

Derevo-Temurmalik-11_новый размер

Ҳамасола  барои дидани ин дарахти азими таърихи аз гушаву канори мамлакат  меҳмонон омада дар бораи он маълумот мегиранд.

Derevo-Temurmalik-13_новый размер

Дар ин расм С. Марофиев ба мехмонони авғон дар бораи ин дарахти куҳан ҳикоят мекунад.

Нет комментариев

Также рекомендуем

СМИ: Япония планирует запуск спутника для поиска воды на Марсе в 2020 году

Правительство Японии приняло решение запустить в 2020 году сверхмалый спутник для обследования Марса, сообщила во вторник японская газета «Асахи». По данным газеты, в разработках спутника участвуют государственный Институт информационных ...